Bloemen

Bloemen komen in eindeloze variaties en kleurencombinaties – ook in bio! Biobloemen volgen de seizoenen en staan sterk in de vaas. Met biologisch geteelde bloemen doe je ook de natuur een groot plezier. 

In Vlaanderen zijn er momenteel al meer dan 50 biologische bloementelers actief. Dit zijn er beduidend meer dan in 2018, toen er slechts 14 gecertificeerde biobloementelers waren. 

Waarom hebben we een biofiche over biobloemen? Hoewel sommige biologische bloemen perfect eetbaar zijn, zijn ze natuurlijk niet echt bedoeld om op te eten. Toch volgt de bloementeler voor biobloemen dezelfde biowetgeving als bijvoorbeeld groenten, want het zijn immers ook planten.

Wat maakt een bloem biologisch en wat zijn de voordelen daarvan?

Volg de seizoenen op de voet

Een eerste groot verschil met niet-biobloemen is dat biobloemen lokaal geteelde bloemen zijn. Daarom zijn biobloemen steevast de bloemen van het seizoen. Want verse biobloemen bloeien van maart tot eind oktober - of zolang het weer dit toelaat. 

Het bloemenseizoen in bio start in de lente met narcissen en tulpen, en eindigt in de herfst met de bonte pracht van de dahlia’s. Daarom vind je in bio bijvoorbeeld rozen niet het hele jaar door. 

Wat gebeurt er dan in de winter? Vanaf november tot half maart werken veel biologische bloementelers en bloemisten met gedroogde boeketten en wintergroen. Wil je zelf bloemen uit de tuin drogen? Hang ze meteen na het oogsten omgekeerd omhoog op een donkere, luchtige plaats.

Teelt in volle grond

Net als bij groenten begint de teelt van biologische snijbloemen bij een gezonde, veerkrachtige bodem. De biobloementeler voedt de bodem met compost of dierlijke mest, niet met kunstmest. 

Biobloemen zijn gezond en sterk, omdat ze tijd en ruimte krijgen om buiten in weer en wind te groeien in vruchtbare grond. Daardoor maken de bloemen ook natuurlijke afweerstoffen aan tegen plagen en ziekten. 

Op een biologisch bloemenveld staan er doorgaans wel dertig tot zestig verschillende bloemsoorten: een mengeling van bollen, éénjarige en tweejarige planten, snijgroen en kruiden. Omdat de oppervlakte vaak beperkt is, wordt er regelmatig teeltrotatie toegepast: die zorgt ervoor dat de bodem niet uitgeput of besmet geraakt door telkens dezelfde teelten te dragen.

Biobloemen worden nooit in een verwarmde serre geteeld – wat een grote energiebesparing betekent - maar soms maakt de biobloementeler gebruik van een koude serre, die alleen de natuurlijke warmte van de zon gebruikt. In de lente kan het seizoen op die manier wat vroeger starten of het kan in de herfst wat langer doorlopen. 

Wat met ziektes en plagen?

Om ziektes en plagen te vermijden, doet een biobloementeler in de eerste plaats aan preventie. De teler kiest sterke bloemsoorten die ziekteresistent zijn en past een ruime teeltrotatie toe. Chemisch-synthetische bestrijdingsmiddelen tegen insecten of schimmels zijn uit den boze. Alleen indien echt nodig, kan de biologische bloementeler gebruik maken van een zeer beperkt aantal biologische bestrijdingsmiddelen. Zo genieten bijen, vlinders en vogels mee van de bloemenpracht.

Wat vaak helpt om de groei van onkruid te blokkeren is een antiworteldoek met plantgaten, biofolie of organische afdekmaterialen op de grond rond de bloemen. Deze vormen een barrière die het kiemen van onkruidzaden tegengaat. Deze laag beschermt de planten ook tegen verdamping van bodemvocht. 

Bloemen oogsten 

Bloemen oogsten is een vak apart, maar de biologische bloementeler weet precies in welk stadium elke soort plukrijp is. De beste tijd om bloemen te oogsten is vroeg in de ochtend of ’s avonds als het wat koeler wordt. In de ochtend hebben de bloemen voldoende vocht opgenomen en zit er nog veel water in hun steel. ’s Avonds kan ook, dan hebben de bloemen onder invloed van het zonlicht een hele dag suikers aangemaakt, en die verbeteren dan weer de houdbaarheid.

Bloemen beter bewaren 

Na de oogst worden de bloemen handmatig uitgeschud om de boeketten insectenvrij te maken. De biobloemen komen in vers water terecht en worden gekoeld tussen 0 en 5°C. 

Afhankelijk van de bloemensoort is een biologisch boeket 7 tot 10 dagen houdbaar. In bio krijg je geen zakjes met ‘snijbloemenvoedsel’: naast suikers bevat dit ook een bacterieremmend middel dat biotelers liever niet op hun bloemen gebruiken. 

Waar koop je biobloemen? 

De laatste jaren vind je op veel plaatsen biologische bloemen. Je kan ook een plukabonnement kopen bij een CSA-boerderij (zelfoogst) of een bloemenplukweide: daarbij betaal je vooraf een aantal boeketten die je dan zelf mag plukken. 

Boeketten zijn te koop bij biobloemisten en bij sommige biologische voedingswinkels en -afhaalpunten. Bij een paar bloemisten kan je een boeket online bestellen en aan huis laten leveren; vaak gebeurt dat ecologisch - met de fiets!